{"id":11173,"date":"2025-06-14T07:05:25","date_gmt":"2025-06-14T07:05:25","guid":{"rendered":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/?page_id=11173"},"modified":"2025-07-07T09:47:47","modified_gmt":"2025-07-07T09:47:47","slug":"bunun-icin-sanatciyim","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/?page_id=11173","title":{"rendered":"Sanat\u00e7\u0131y\u0131m"},"content":{"rendered":"<div class=\"wpb-content-wrapper\"><p>[vc_row][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;120&#8243;][vc_custom_heading text=&#8221;Bunun \u0130\u00e7in Sanat\u00e7\u0131y\u0131m&#8221; font_container=&#8221;tag:h2|text_align:left|color:%23DD3333&#8243; use_theme_fonts=&#8221;yes&#8221; css=&#8221;&#8221;][vc_empty_space height=&#8221;10&#8243;][vc_column_text css=&#8221;&#8221;]Y\u00fcre\u011fimi her seferinde s\u0131k\u0131\u015ft\u0131ran \u015fey, yapmak istediklerim i\u00e7in zaman\u0131m\u0131n yetmeyece\u011fini bilmemdir. D\u00fcnya saatinin \u00f6m\u00fcr denilen k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck dilimine tutsak olmak b\u00fcy\u00fck haks\u0131zl\u0131k do\u011frusu.\u00a0 Ernst Powenz\u2019in, \u201c<em>Saati olmayan birinin zaman\u0131 boldur<\/em>\u201d s\u00f6z\u00fcne bile kanm\u0131\u015ft\u0131m bir zamanlar. F\u0131rlat\u0131p atamayaca\u011f\u0131m, benimle birlikte yarat\u0131lm\u0131\u015f saatlerin fark\u0131na varmam \u00e7ok s\u00fcrmedi. Bu do\u011fu\u015ftan saatler, organizman\u0131n do\u011fas\u0131ndan, evrim boyunca g\u00fc\u00e7lenerek s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc \u201ctiktak\u201dlar\u0131n\u0131. Ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131n karanl\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015fmesiyle burkuldum hep. Her t\u00fcr\u00fcn kendine uygun kuytular\u0131nda, birbirleriyle hi\u00e7 de \u00e7al\u0131\u015fmayan mek\u00e2n ve zamanla programlanm\u0131\u015f ya\u015fam. Evrimin organizmalar\u0131, \u00e7evreye denk d\u00fc\u015fen bir zamanla donat\u0131lm\u0131\u015f.[\/vc_column_text][vc_empty_space height=&#8221;10&#8243;][vc_row_inner][vc_column_inner width=&#8221;1\/3&#8243;][vc_empty_space height=&#8221;12&#8243;][vc_single_image image=&#8221;12907&#8243; img_size=&#8221;full&#8221; css=&#8221;&#8221;][\/vc_column_inner][vc_column_inner width=&#8221;2\/3&#8243;][vc_column_text css=&#8221;&#8221;]Zaman\u0131n ne oldu\u011funu \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. Einstein\u2019in \u201c<em>Relyativist<\/em>\u201d Heidegger\u2019in \u201c<em>Varl\u0131\u011f\u0131n ufku<\/em>\u201d zamanlar\u0131m\u0131 kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya koydum. Bu bilgi kuramsal ve ruhbilimsel iki zaman anlay\u0131\u015f\u0131 da kendini d\u00fcnya anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n Merkezi durumunda g\u00f6r\u00fcyor. Ku\u015fkusuz d\u00fc\u015f\u00fcncenin \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktalar\u0131n\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz sonucudur bu. Ama, benim \u201c<em>zaman nedir?<\/em>\u201d sorumu yan\u0131tlam\u0131yor.<\/p>\n<p>Kant: \u201c<em>Zaman i\u00e7 alg\u0131lama bi\u00e7iminden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.<\/em>\u201d diye anlat\u0131yor. M. Eigen ise: \u201c<em>Ba\u015f\u0131m\u0131za pek \u00e7ok \u015fey geldi\u011finde, bizde eksik olan \u015feydir.<\/em>\u201d \u015feklinde tan\u0131ml\u0131yor zaman\u0131. Aristoteles: \u201c<em>Zaman, hareketin \u00f6nceye ve sonraya g\u00f6re \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcd\u00fcr.<\/em>\u201d diye anlat\u0131yor. Ku\u015fkusuz psikolojik a\u00e7\u0131dan, zaman kavram\u0131 duygu k\u00f6kenlidir. Varolu\u015f boyutunda g\u00f6rev, umut, dert olarak \u00e7\u00f6z\u00fcmleniyor. San\u0131r\u0131m zaman kavram\u0131n\u0131n kesin varolu\u015fu, \u00f6l\u00fcm\u00fcn getirdi\u011fi deneyimler olsa gerek. Gelecek bunun i\u00e7in t\u00fcm d\u00fc\u015f\u00fcncelerin merkezini olu\u015fturuyor. Heidegger\u2019e g\u00f6re de b\u00f6yle. O, \u201c<em>Zamansal l\u0131\u011f\u0131n k\u00f6keninde yatan primer fenomen gelecektir.<\/em>\u201d der. Evet, insan\u0131n bilinci olmasayd\u0131 zaman olabilir miydi? Newton\u2019un, \u201c<em>d\u00fczg\u00fcn bi\u00e7imde akmakta olan, mutlak zaman, matematiksel olan zamand\u0131r.<\/em>\u201d ya da Leibriz\u2019in bu d\u00fcmd\u00fcz tan\u0131ma kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan, \u201c<em>Uzay ve zaman Tanr\u0131\u2019n\u0131n birer ideas\u0131 olmad\u0131klar\u0131 s\u00fcrece cisimler ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak var olamazlar.<\/em>\u201d deyi\u015fi, H. Minkowski\u2019nin \u201c<em>Tek ba\u015f\u0131na uzay ve tek ba\u015f\u0131na zaman, birer g\u00f6lgeden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.<\/em>\u201d sav\u0131 bana, zaman\u0131n tan\u0131m\u0131n\u0131 bulamayaca\u011f\u0131n\u0131 anlatmaya yeterli g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p>\u00c7ok yak\u0131n zamanda ortaya \u00e7\u0131kan, gen\u00e7 evren tan\u0131m\u0131yla, evrenin deneyimlerimizle saptanan ya\u015f\u0131 kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelince, alg\u0131lama d\u00fczeyimin, uzun ve k\u0131sa kavramlar\u0131n\u0131n ne kadar minimal oldu\u011funun, yaln\u0131zca bir insan oldu\u011fumun fark\u0131na vard\u0131m. Duyu organlar\u0131m\u0131zla yeterince belirginle\u015febilen \u00f6l\u00e7\u00fcde \u201c<em>h\u0131zl\u0131<\/em>\u201d olabiliyor olaylar. Merkezi sinir sistemimizle ge\u00e7mi\u015f ve gelecek ancak sezgisel olarak ay\u0131r edebiliyoruz. Evet, sonu\u00e7ta saat denilen mekanizmay\u0131 biz yapt\u0131k. Onu, soldan-sa\u011fa de\u011fil de sa\u011fdan-sola d\u00f6nd\u00fcrmek bizim elimizde. Ama bu ters ak\u0131\u015f da zaman\u0131 etkilemiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00fc\u00e7l\u00fc zamansall\u0131k fenomenine, en ba\u015fta, canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n k\u00f6keninde rastlan\u0131yor. Kendini yeniden \u00fcreten evrim s\u00fcreci tarihsel bir yol \u00e7iziyor gelece\u011fe ve onun b\u00fcnyesindeki zamansall\u0131k, kendini daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir bi\u00e7imde \u00f6rg\u00fctl\u00fcyor. Zaman boyutu da gelece\u011fe a\u00e7\u0131l\u0131yor durmadan.<\/p>\n<p>D\u00fcnyay\u0131 yorumlaman\u0131n, zaman\u0131 anlaman\u0131n bir insan\u0131n bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde olmas\u0131 kabullenemiyorum bir t\u00fcrl\u00fc. Kendimizi bu dar \u00e7er\u00e7evenin d\u0131\u015f\u0131na ta\u015f\u0131rmam\u0131z haks\u0131zl\u0131k de\u011fil de ne? San\u0131r\u0131m b\u00fct\u00fcn bu engel ve s\u0131n\u0131rlar\u0131 ay\u0131klamak, onlar\u0131 y\u00f6nlendirmek bize d\u00fc\u015fer. Ancak b\u00f6yle kavrar\u0131z d\u00fcnyay\u0131, ancak b\u00f6yle ula\u015f\u0131r\u0131z \u00f6zlenen gelece\u011fe. \u00c7\u00fcnk\u00fc do\u011fan\u0131n kavranmas\u0131 i\u00e7in, zaman temel bir kavram olamaz. Zaman yaln\u0131zca duyumsanabilir. \u0130kincil bir kavramd\u0131r ve siz zaman\u0131n neresinde oldu\u011funuzu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor ya da duyumsuyorsan\u0131z o zaman \u201c<em>art\u0131<\/em>\u201d ya ula\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p>Sorumluluklar\u0131n\u0131, e\u011flencelerini, ileti\u015fimlerini takvim ve saatlere g\u00f6re ayarlayanlara g\u0131pta ediyorum do\u011frusu. Onlar i\u00e7in zamanla birlikte ya\u015famak hi\u00e7 de sorun de\u011fil gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Kendi ad\u0131ma, ge\u00e7mi\u015f, \u015fimdi ve gelecek kavramlar\u0131n\u0131 zaman\u0131mdan \u00e7\u0131kar\u0131p atmam olas\u0131 de\u011fil ve benim zaman kavram\u0131mdaki sorunsall\u0131klar\u0131n da kayna\u011f\u0131 bu. En az\u0131ndan benim \u201c<em>\u015fimdim<\/em>\u201d, uzams\u0131z say\u0131lan, s\u0131n\u0131f noktas\u0131. Gelece\u011fim ise \u00e7ok yak\u0131nda ge\u00e7mi\u015fim olacak. Gelecek kavram\u0131 giderek in\u015fa olan evrensel bir koordinatla \u015fifrelenip insan i\u00e7ine g\u00f6m\u00fclen kavramdan \u00e7ok farkl\u0131. Ben evrim s\u00fcre\u00e7lerinin \u00fcst\u00fcndeki bir zamandan yanay\u0131m. D\u00fcnyan\u0131n maddesel karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7ine g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f koordinatlardan yana de\u011fil. \u0130\u015fte bunun i\u00e7in sab\u0131rs\u0131z\u0131m ben. Bunun i\u00e7in aceleciyim ya\u015famak ad\u0131na ve bunun i\u00e7in sanat\u00e7\u0131y\u0131m.[\/vc_column_text][\/vc_column_inner][\/vc_row_inner][vc_empty_space][vc_separator color=&#8221;black&#8221; style=&#8221;shadow&#8221; border_width=&#8221;3&#8243; css=&#8221;&#8221;][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;120&#8243;][vc_custom_heading text=&#8221;Bunun \u0130\u00e7in Sanat\u00e7\u0131y\u0131m&#8221; font_container=&#8221;tag:h2|text_align:left|color:%23DD3333&#8243; use_theme_fonts=&#8221;yes&#8221; css=&#8221;&#8221;][vc_empty_space height=&#8221;10&#8243;][vc_column_text css=&#8221;&#8221;]Y\u00fcre\u011fimi her seferinde s\u0131k\u0131\u015ft\u0131ran \u015fey, yapmak istediklerim i\u00e7in zaman\u0131m\u0131n yetmeyece\u011fini bilmemdir. D\u00fcnya saatinin \u00f6m\u00fcr denilen k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck dilimine tutsak olmak b\u00fcy\u00fck haks\u0131zl\u0131k do\u011frusu.\u00a0 Ernst Powenz\u2019in, \u201cSaati olmayan birinin zaman\u0131 boldur\u201d s\u00f6z\u00fcne bile kanm\u0131\u015ft\u0131m bir zamanlar. F\u0131rlat\u0131p atamayaca\u011f\u0131m, benimle birlikte yarat\u0131lm\u0131\u015f saatlerin fark\u0131na varmam \u00e7ok s\u00fcrmedi. Bu do\u011fu\u015ftan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"page.php","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-11173","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/11173","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11173"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/11173\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12943,"href":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/11173\/revisions\/12943"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.serapdemirag.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11173"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}